گزارش صعود به قله هزاربند
گزارش برنامه صعود به قله هزاربند
تاریخ اجرای برنامه: جمعه ۲۸ مهر ۱۴۰۲ (برنامهٔ یکروزه)
مشخصات قله
- نام قله: هزاربند
- ارتفاع قله: حدود ۳۳۵۰ متر از سطح دریا (با توجه به افزایش ارتفاع ۱۱۷۸ متری از ۲۱۷۵ متر)
- رشتهکوه: البرز مرکزی
- موقعیت: منطقه البرز مرکزی، جنوب جاده چالوس
- مبدأ رایج صعود: روستای حسنکدر
- ارتفاع پایکار (روستای حسنکدر): ۲۱۷۵ متر
- اختلاف ارتفاع تقریبی تا قله: حدود ۱۱۷۸ متر
- طول مسافت رفت و برگشت: ۱۱٫۲ کیلومتر (۵٫۶ کیلومتر رفت)
- درجه سختی برنامه: کوهنوردی – فنی (ریزشی)
- مسیرهای صعود: ۱. روستای حسنکدر / خلاف جهت رودخانه / حرکت به سمت جنوب غرب / یال اصلی / قله فرعی / هزاربند ۲. روستای حسنکدر یا کیاسر به گردنه کرچان / جبهه غربی ۳. روستای همهجا
معرفی منطقه
قله هزاربند یکی از قلل منطقه البرز مرکزی است که از مسیر روستای حسنکدر در جاده چالوس قابل دسترسی است. این قله به دلیل مسیر فنی و ریزشی خود، برای کوهنوردانی با تجربه سنگنوردی مناسب است.
از نظر توپوگرافی، مسیر صعود از کنار امامزاده روستای حسنکدر (ارتفاع ۲۱۷۵ متر) آغاز شده و پس از طی مسیری نسبتاً پاکوب، بر روی یال اصلی قرار میگیرد. مسیر دارای تیغههای متوالی و ریزشی است که نیازمند دقت و احتیاط بالا میباشد.
وضعیت آبوهوا در روز صعود (۲۸ مهر ۱۴۰۲)
- ابتدای برنامه (ساعت ۵ صبح): هوای خنک، آسمان صاف
- در طول صعود: هوای مطبوع، وزش باد ملایم
- پیشبینی بارش: حدود ساعت ۱۲ ظهر بارش مختصر پیشبینی شده بود که تیم با مدیریت زمان موفق شد پیش از بارش فرود را کامل کند.
- در دقایق انتهایی فرود: باران مختصری شروع به بارش کرد که با پوشیدن لباسهای گورتکس از آن جلوگیری شد.
- نکته: مدیریت زمان صعود و فرود بر اساس پیشبینی هوا، یکی از نقاط قوت این برنامه بود.
پوشش گیاهی
پوشش گیاهی منطقه هزاربند شامل گونههای زیر است:
- گلپر
- گزنه
- خار
- گون
- آویشن
گونههای جانوری
منطقه هزاربند و اطراف آن زیستگاه گونههایی چون:
- پستانداران: کل، بز، گرگ، روباه
- پرندگان: بلدرچین وحشی، سینهسرخ، عقاب طلایی، کبک معمولی
موقعیت و دسترسی
مسیر اصلی (روستای حسنکدر)
طبق هماهنگی انجام شده، حرکت از کرج به سمت جاده چالوس و روستای حسنکدر انجام شد.
- کرج → جاده چالوس → روستای حسنکدر
- پس از رسیدن به روستا، حرکت از کنار امامزاده در ارتفاع ۲۱۷۵ متری آغاز میشود.
- پس از عبور از کنار یک مرکز آنتن و طی مسیر حدود ۱٫۵ کیلومتر با شیب تقریباً ۳۰ درجه، بر روی یال اصلی قرار میگیریم.
ارتفاعات و فواصل
- فاصله کرج تا روستای حسنکدر: حدود ۷۰ کیلومتر
- زمان تقریبی رانندگی: حدود ۱٫۵ ساعت
- ارتفاع روستای حسنکدر: ۲۱۷۵ متر
- ارتفاع قله هزاربند: حدود ۳۳۵۰ متر
- اختلاف ارتفاع: ۱۱۷۸ متر
- مسافت رفت: ۵٫۶ کیلومتر
- مسافت برگشت: ۵٫۵۹ کیلومتر
- زمان صعود: ۳:۵۶:۲۵
- زمان فرود: ۳:۴۱:۲۵
- متوسط سرعت صعود: ۱٫۴ کیلومتر بر ساعت
- متوسط سرعت فرود: ۱٫۵ کیلومتر بر ساعت
وضعیت آنتندهی
آنتندهی موبایل در اکثر نقاط مسیر و قله وجود داشت.
دسترسی به آب
از روستای حسنکدر تا قله، دسترسی به آب وجود ندارد.
جانپناه
در ارتفاع ۲۶۰۰ متری، در محلی که دارای دیوارهی سنگچین میباشد، امکان ایجاد کمپ وجود دارد.
دسترسی امدادی
اولین مرکز امدادی، پایگاه درمانی روستای حسنکدر و پایگاه امدادی روستای نسا میباشد.
چالشهای برنامه
- مسیر ریزشی: مسیر کاملاً نیاز به دست به سنگ دارد و به شدت ریزشی است که نیازمند عبور از تیغههای متوالی میباشد.
- خطر ریزش سنگ: به دلیل ریزشی بودن مسیر، نیاز به استفاده از هلمت (Helmet) و احتیاط ویژه برای نفرات پاییندست.
- مدیریت زمان: با توجه به پیشبینی بارش حدود ساعت ۱۲، نیاز به صعود و فرود با سرعت مناسب.
- تغییر فصل: با نزدیک شدن به زمستان، ریزشها بیشتر شده و نقاط حادثهخیز و بهمنخیز مسیر باید شناسایی شوند.
تجهیزات مورد نیاز (بر اساس تاریخ و نوع برنامه)
مبنا: برنامهٔ یکروزهٔ صعود به قله هزاربند در مهرماه با مسیر ریزشی و فنی.
پوشاک (پاییزی – پیمایش فنی)
- لباس مناسب فصل (لایهبندی)
- کفش کوهنوردی (Mountaineering Boot) مناسب
- لباس گورتکس (Gore-Tex) یا ضدآب برای بارش احتمالی
- هلمت (Helmet) – به دلیل ریزشی بودن مسیر (الزامی)
- دستکش مناسب
- کلاه گرم
تجهیزات فنی (با توجه به سطح توان تیم)
- هارنس (Harness)
- کارابین (Carabiner)
- طناب (Rope) – یک طول
- طنابچه انفرادی (Personal Anchor)
- ابزار میانی سنگنوردی برای ایجاد کارگاه (با توجه به سطح توان فنی تیم از ابزار فنی استفاده نشد)
سایر ملزومات
- آب کافی (حداقل ۲ لیتر – توجه: در مسیر آب وجود ندارد)
- تنقلات پرانرژی
- عینک آفتابی
- هدلایت (Headlamp)
- کیف کمکهای اولیه و پتوی نجات (Emergency Blanket)
- کاور کوله (Pack Cover) ضدآب
اعضای شرکتکننده
- باشگاه برگزارکننده: باشگاه کوهنوردی شقایق کرج
- سرپرست و سرقدم: جمشید مهرآور
- پشتیبان برنامه: حسین رضایی جاوید
- عقبدار: شاهین شکرگذار
- تهیهکننده گزارش: کاوه رضائی شیراز
- سایر اعضا: یزدان نوربخش، نیلوفر کاغذچی
- تعداد کل تیم: ۵ نفر
شرح برنامه (گزارش کامل روز صعود)
پیش از حرکت
با توجه به هماهنگی انجام شده، همه اعضا در زمان مقرر حاضر شدند.
جمعه ۲۸ مهر ۱۴۰۲
- ۰۴:۰۰ – حرکت از کرج با ماشین شخصی به سمت جاده چالوس و روستای حسنکدر.
- ۰۴:۴۵ – رسیدن به کوچه جنب امامزاده روستای حسنکدر.

- ۰۵:۰۰ – شروع پیمایش از روستای حسنکدر، جنب امامزاده، در ارتفاع ۲۱۷۵ متری.

- پس از عبور از کنار یک مرکز آنتن – طی مسیر تقریباً ۱٫۵ کیلومتری در شیب تقریباً ۳۰ درجه، بر روی یال اصلی قرار گرفتیم.
- مسیر نسبتاً پاکوب و کاملاً مشخص است.
- قبل از رسیدن به یال، در سمت راست پاکوب، محل کمپ با سنگچین کاملاً مشخص است (ارتفاع حدود ۲۴۰۰ متر).


- ادامه مسیر از روی تیغههای اصلی – در ارتفاع ۲۸۰۰ متری، توقف کوتاهی برای صرف آب و تنقلات داشتیم.

نکته فنی: با توجه به ریزشی بودن مسیر، استفاده از هلمت (Helmet) الزامی بود. با توجه به تغییر فصل، ریزشها بیشتر شده و نیاز به احتیاط در حین صعود، مخصوصاً برای نفرات پاییندست، وجود دارد. پیشنهاد میشود در مسیرهای ریزشی به صورت تکتک و به ترتیب صعود نمود.
مسیر کاملاً نیاز به دست به سنگ داشت و به شدت ریزشی است که باید از مسیری دارای تیغههای متوالی عبور کرد. پیشنهاد میشود حتماً از کارگاه و ابزار حمایت (Belay) با طناب استفاده شود. با توجه به اینکه کل تیم تمرینات مستمر سنگنوردی داشتند، بنا بر تشخیص سرپرست در هیچکجای مسیر نیازی به استفاده از ابزارهای فنی، کارگاه گرفتن و ابزار حمایت (Belay) نبود و همگی نفرات به خوبی مسیر را طی کردند.

- در طول مسیر صعود – سرپرست برنامه با طرح سوالاتی در مورد اصول کوهنوردی، اصول و استانداردهای امداد و نجات، مطالب آموزشی مورد نیاز را به همنوردان منتقل میکرد. همچنین با توجه به نزدیکی فصل زمستان، مسیر زمستانه و نقاط حادثهخیز و بهمنخیز مسیر را معرفی کردند.


- ۰۸:۵۴ – پس از عبور از دهلیز آخر، تمام تیم موفق به صعود قله شدند و به یکدیگر تبریک گفتند.


- ۰۸:۵۴ تا ۰۹:۳۰ – توقف بر روی قله برای استراحت، صرف صبحانه و گرفتن عکس. طبق پیشبینی انجام شده برای شرایط جوی، صعود نسبتاً با سرعت انجام شد تا در حین برگشت که حدود ساعت ۱۲ بارش مختصری پیشبینی شده بود، روی تیغهها دچار مشکل نشویم.
اطلاعات مسیر (بر اساس GPS)
- زمان صعود: ۳:۵۶:۲۵
- متوسط سرعت: ۱٫۴ کیلومتر بر ساعت
- مسافت: ۵٫۶ کیلومتر
افزایش ارتفاع: ۱۱۷۸ متر
- ۰۹:۳۸ – شروع فرود از قله.
- همنوردان با همان شور و نشاط زمان صعود، اقدام به فرود کردند.
- در میانه فرود از تیغهها، به تیم صعودکننده استعدادیابی هیمالیانوردی هیأت استان البرز برخوردیم و با توجه به خطرات محیط، با احتیاط از کنارشان به فرود ادامه دادیم.

- با توجه به شناختی که در مسیر صعود از توان اعضای تیم کسب شده بود و با توجه به احتمال بارندگی و خطرات ناشی از آن، در فرود توقفها فقط به یک مورد در ارتفاع ۲۶۰۰ متری محدود شد. از محدوده ریزشی دور شده بودیم و نفرات هلمت (Helmet) را از سر برداشته و به مسیر ادامه دادیم.

- در مسیر بازگشت – سرپرست برنامه با طرح سوالاتی و ایجاد گفتگو در مورد استانداردهای مرتبط به طول عمر و شیوه استفاده از پوشاک، کفش، عینک و سایر تجهیزات کوهنوردی، مطالب آموزشی مرتبط با این اقلام را با همنوردان به اشتراک گذاشتند.
اطلاعات فرود (بر اساس GPS)
- زمان فرود: ۳:۴۱:۲۵
- متوسط سرعت: ۱٫۵ کیلومتر بر ساعت
- مسافت: ۵٫۵۹ کیلومتر
کاهش ارتفاع: ۱۱۷۸ متر
در دقایق انتهایی مسیر، قبل از رسیدن به روستا، باران مختصری شروع به بارش کرد که با توقف چند ثانیهای برای تعویض لباس و پوشیدن لباسهای گورتکس همراه بود.
- ۱۳:۱۹ – تمام تیم در کنار خودرو جمع شدند و برنامه با تبریک سرپرست به همنوردان و تشکر آنان از سرپرست پایان یافت.
- برای تمیز کردن البسه از گل و لای، وارد حیاط امامزاده شدیم که همزمان با مراسم نظافت و غبارروبی از صحن امامزاده بود. به همین مناسبت، اهالی و امام جماعت روستا، ما را دعوت کردند که از غذایی که تدارک دیده شده بود، بهرهمند شویم. پس از صرف ناهار به میزبانی متولیان امامزاده، به سمت کرج حرکت کردیم.
جمعبندی
صعود به قله هزاربند با موفقیت کامل انجام شد. مسیر فنی و ریزشی این قله، با وجود چالشهای خاص خود، با مدیریت صحیح سرپرست و توان فنی بالای اعضا (به دلیل تمرینات مستمر سنگنوردی) بدون نیاز به استفاده از ابزارهای فنی و کارگاه، بهخوبی طی شد.
مدیریت زمان بر اساس پیشبینی هوا، یکی از نکات برجسته این برنامه بود که باعث شد تیم قبل از شروع بارش، فرود را کامل کند. آموزشهای مستمر سرپرست در طول مسیر درباره اصول کوهنوردی، امداد و نجات، استانداردهای تجهیزات و شناسایی نقاط حادثهخیز، ارزش آموزشی این برنامه را دوچندان کرد.
مهماننوازی اهالی روستا و متولیان امامزاده نیز پایانی دلپذیر برای این برنامه بود. این صعود یکی از برنامههای موفق و پربار پاییز برای باشگاه شقایق بود.
تاریخ تنظیم گزارش: ۲۹ مهر ۱۴۰۲
نویسنده: کاوه رضائی شیراز