گزارش صعود مشترک باشگاه کوهنوردی شقایق کرج و تیم کوهنوردی بانک ملت به قله کهار
گزارش برنامه صعود مشترک باشگاه کوهنوردی شقایق کرج و تیم کوهنوردی بانک ملت به قله کهار
تاریخ اجرای برنامه: جمعه ۲۳ اردیبهشت ۱۴۰۲ (برنامهٔ یکروزه)
مشخصات قله
- نام قله: کهار (کاهار)
- ارتفاع قله: ۴۰۵۰ متر از سطح دریا
- رشتهکوه: البرز غربی (مرزی میان البرز غربی / مرکزی؛ بخش آسارا)
- موقعیت اداری: استان البرز، شهرستان کرج، بخش آسارا
- مبدأ رایج صعود: روستای کلوان
- ارتفاع پایکار (روستای کلوان): حدود ۲۱۵۰ متر
- اختلاف ارتفاع تقریبی تا قله: حدود ۱۹۰۰ متر
- طول مسافت طیشده (رفت و برگشت): ۱۵٫۴ کیلومتر
- مدت زمان تقریبی صعود: ۵ تا ۷ ساعت
- مدت زمان تقریبی فرود: ۳ تا ۴ ساعت
- سطح فنی مسیر نرمال: غیرفنی (بدون درگیری جدی با سنگ در مسیر کلاسیک)
- وجه شهرت: بادهای شدید روی قله و یالهای بالایی
- مختصات تقریبی قله: ۳۶٫۱۴۰۱۷ شمالی، ۵۱٫۰۷۸۷۲ شرقی
معرفی منطقه
قله کهار یکی از قلل شاخص و محبوب محدودهی بین جاده چالوس و طالقان است. این قله روی خطالراس معروف کرچان به ناز قرار گرفته است. جبهه جنوبی قله مشرف به روستای کلوان و مسیر اصلی و پرتردد صعود است؛ جبهه شمالی به سمت منطقه طالقان و مسیر کمترددتر منتهی میشود.
از نظر توپوگرافی:
- از غرب / جنوبغربی به سمت قلههای میشینو و سپس ناز امتداد مییابد
- از شرق به سمت قله ونتار ادامه پیدا میکند
- سمت شمالی خطالراس شرقی به سوی گردنه عسلک و درههای آزادبر / کهنهده و در نهایت گچسر متمایل است
به همین دلیل کهار هم بهعنوان یک صعود یکروزه کلاسیک شناخته میشود و هم نقطه آغاز یا میانی پیمایشهای خطالراسی مانند ناز–کهار است.
جانپناه کهار
جانپناه کهار در ارتفاع ۳۲۰۰ متری بر روی مسیر اصلی صعود واقع شده است. در محل جانپناه، چشمه آب شرب وجود دارد. این جانپناه در سال ۱۳۹۳ توسط هیأت کوهنوردی استان البرز و با همکاری باشگاههای کوهنوردی استان، از جمله باشگاه شقایق، بازسازی شده است و حدوداً گنجایش ۱۰ کوهنورد را دارد.
وضعیت آبوهوا در روز صعود (۲۳ اردیبهشت ۱۴۰۲)
- هنگام حرکت از کرج: هوای نسبتاً خنک و مطبوع
- در مسیر صعود: آفتابی، وزش باد در ارتفاعات بالا
- روی یالهای بالایی و قله: باد شدید، نیاز به بادگیر
- نکته: با وجود باد، شرایط جوی برای صعود مساعد بود و دید عالی گزارش شده است.
پوشش گیاهی
پوشش گیاهی دامنههای کهار تابع ارتفاع و فصل است. در طبقات پایینتر و میانبند، گیاهان مرتعی و گونههای رایج البرز دیده میشود؛ از جمله:
- گون
- آویشن
- گلپر
- گزنه
- انواع خار و بوتههای کوهستانی
در اردیبهشتماه، دامنهها معمولاً سرسبز و گلدار هستند. در ارتفاعات بالاتر نزدیک قله، پوشش گیاهی بسیار محدود و پراکنده میشود.
گونههای جانوری
در منطقه کهار و دامنههای اطراف، گزارشهایی از حضور گونههای زیر وجود دارد:
- پستانداران: کل و بز کوهی، گرگ، روباه
- پرندگان: کبک معمولی، بلدرچین، سینهسرخ، عقاب طلایی و سایر پرندگان شکاری کوچکتر
مانند سایر مناطق کوهستانی البرز، حفظ فاصله ایمن از حیاتوحش و پرهیز از رها کردن پسماند اهمیت دارد.
ارتفاعات و فواصل
- فاصله تقریبی تهران تا مبدأ صعود (روستای کلوان): حدود ۷۰ کیلومتر
- نزدیکترین شهر بزرگ: کرج
- فاصله دوراهی ورودی روستای کلوان تا جاده چالوس: ۳۵ کیلومتر
- فاصله دوراهی تا روستای کلوان: ۹ کیلومتر
- ارتفاع روستای کلوان: حدود ۲۱۵۰ متر
- ارتفاع جانپناه کهار: ۳۲۰۰ متر
- اختلاف ارتفاع روستا تا جانپناه: حدود ۱۰۵۰ متر
- اختلاف ارتفاع جانپناه تا قله: حدود ۸۵۰ متر
- طول مسافت رفت و برگشت: ۱۵٫۴ کیلومتر
- وضعیت آنتندهی: معمولاً در ارتفاعات بالاتر از جانپناه بهتر میشود؛ در بخشهای میانی مسیر ممکن است ضعیف باشد
مسیر دسترسی و موقعیت
مسیر اصلی (جبهه جنوبی – روستای کلوان)
- حرکت از تهران / کرج به سمت جاده چالوس
- عبور از محدوده پلخواب
- رسیدن به دوراهی ورودی روستای کلوان (سمت چپ جاده در جهت چالوس، فاصله ۳۵ کیلومتر از جاده چالوس)
- طی ۹ کیلومتر جاده آسفالت تا روستای کلوان
- پس از طی جاده خاکی انتهای روستا، حرکت به سمت شمالغرب
- در انتهای آخرین باغهای روستا، مسیر پاکوب اصلی آغاز میشود.
مسیر صعود
پس از عبور از کوچهباغهای روستا، پاکوب اصلی به سمت شمالغربی و یال صعود ادامه مییابد:
- شروع از روستا روی پاکوب مشخص با شیب نسبتاً یکنواخت
- رسیدن به یال اصلی پس از حدود یک ساعت پیمایش اولیه (بسته به سرعت تیم)
- توقف کوتاه در جانپناه کهار در ارتفاع حدود ۳۲۰۰ متری
- ادامه روی یال (از جمله بخشهایی با نامهایی مانند یال گرزهنو در گزارشهای محلی)
- عبور از بخشهای کمشیبتر پایانی و رسیدن به قله نسبتاً مسطح کهار
مسیر نرمال معمولاً نیاز به درگیری فنی با سنگ ندارد، اما به دلیل اختلاف ارتفاع زیاد در یک روز، نیازمند آمادگی هوازی و استقامت مناسب است.
چشمانداز و قلل همسایه
در روزهای صاف، از فراز کهار میتوان چشماندازی وسیع از قلل شاخص البرز داشت؛ از جمله:
- دماوند (در افق جنوبشرقی در شرایط دید عالی)
- آزادکوه و کمانکوه در سمت شرق
- محدودههای مرتبط با علمکوه در شمالغربی
- شاهالبرز و توچال در برخی زوایا و شرایط جوی مناسب
- قله ناز در امتداد خطالراس غربی
چالشهای برنامه
- برفگیری و برفکوبی در مسیر: وجود برفچالها در مسیر قبل از جانپناه و همچنین دو مرحله برفکوبی و تراورس روی برفچالها در مسیر یال اصلی
- باد شدید روی یال و قله: وزش باد در ارتفاعات بالا، نیازمند پوشش بادگیر مناسب
- گرفتگی عضلات یکی از همنوردان: یک نفر از اعضا به دلیل گرفتگی عضلات پا در جانپناه ماند و موفق به صعود قله نشد
- اختلاف ارتفاع زیاد (~۱۹۰۰ متر از کلوان) در یک روز کامل صعود و فرود
- جمعیت زیاد در ابتدای مسیر: تجمع گروههای مختلف در ابتدای مسیر، نیازمند مدیریت زمان برای شروع پیمایش
تجهیزات مورد نیاز (بر اساس تاریخ و نوع برنامه)
مبنا: برنامهٔ یکروزهٔ صعود به قله کهار در اردیبهشتماه (کلوان ← جانپناه ← قله ← بازگشت) با وجود برف در مسیر و باد روی قله.
پوشاک (پیمایش یکروزه + قله بادی)
- لایه پایه (Base Layer) تنفسپذیر (ترجیحاً نه نخی)
- لایه میانی (Mid Layer) سبک برای توقفهای بادی روی یال/قله (پلار یا معادل)
- بادگیر (Windbreaker) گرم مقاوم؛ روی قله و یال کهار باد سرد محتمل است
- رویهپوش ضدآب (Waterproof Shell) سبک (احتمال بارش در ارتفاعات)
- شلوار کوهنوردی
- کلاه آفتابی مسیر + کلاه گرم سبک قله
- دستکش سبک بادگیر و گردنپوش سبک
کفش و پیمایش
- کفش کوهنوردی (Mountaineering Boot) ساقدار مناسب پیمایش برفی
- باتوم (Trekking Pole)
- نقشه/ترک آفلاین کلوان–جانپناه–قله و پاوربانک
آفتاب، آب و تغذیه (یک روز بهاری)
- عینک آفتابی UV و ضدآفتاب SPF بالا
- آب کافی برای صعود و فرود (حداقل ۳ لیتر/نفر)
- تنقلات پرانرژی برای اختلاف ارتفاع زیاد در یک روز
- هدلایت (Headlamp) سبک برای حرکت سحرگاهی
سایر ملزومات
- کیف کمکهای اولیه و پتوی نجات (Emergency Blanket)
- کاور کوله (Pack Cover) ضدآب
اعضای شرکتکننده
- برگزارکنندگان: باشگاه کوهنوردی شقایق کرج و تیم کوهنوردی بانک ملت
- سرپرست برنامه: افشین محمدی
- تهیهکننده گزارش: کاوه رضائی شیراز
باشگاه کوهنوردی شقایق کرج
افشین محمدی، جمشید مهرآور، کاوه رضائی شیراز، علی حاجیزاده، فائقه سادات محسنی، ابوالفضل رجبی
تیم کوهنوردی بانک ملت
سيف علی فرضی، ميثم سرزعيم، اصغر مرنگی، شكری، هاشمی، حسننژاد، تقوایی، موسوی
شرح برنامه (گزارش کامل روز صعود)
پیش از حرکت
طبق برنامهریزی سرپرست، هماهنگی قبلی انجام شده بود.
جمعه ۲۳ اردیبهشت ۱۴۰۲
- ۰۳:۳۰ – حرکت مینیبوس از میدان آزادی تهران
- ۰۴:۱۵ – حرکت مینیبوس از میدان امیرکبیر (ابتدای جاده چالوس) کرج به سمت جاده چالوس
- طی مسیر – عبور از جاده چالوس و رسیدن به دوراهی ورودی روستای کلوان (فاصله ۳۵ کیلومتر از جاده چالوس)
- ورود به روستای کلوان – طی ۹ کیلومتر جاده آسفالت، رسیدن به روستای کلوان در ارتفاع حدود ۲۱۵۰ متر
- پس از رسیدن به روستا – با توجه به تجمع گروهی با جمعیت زیاد در ابتدای مسیر، به سرعت آماده شده و پیمایش را آغاز کردیم.
- ۱۰:۰۰ – رسیدن به جانپناه کهار (ارتفاع ۳۲۰۰ متر) پس از استراحتهای مختصر در طول مسیر.
- در مسیر قبل از جانپناه – به دلیل عبور از روی برفچال، نیاز به برفکوبی و تراورس از مسیر مملو از برف بود که با همیاری سرپرست گروه و آقای مهرآور با افراد کمتجربهتر به خوبی انجام شد.
- پس از صرف صبحانه – یک نفر از همنوردان به دلیل گرفتگی عضلات پا تصمیم به ماندن در جانپناه گرفت.
- سایرین – حرکت به سمت یال اصلی قله کهار واقع در سمت شمال جانپناه را شروع کردند.
- پیش از قرار گرفتن روی یال اصلی – به دلیل وزش باد، لحظاتی برای پوشیدن بادگیر توقف داشتیم.
- ادامه مسیر – بقیه مسیر را که شامل دو مرحله برفکوبی و تراورس بر روی برفچالها بود، به خوبی طی کردیم.
- ۱۲:۰۵ – موفق به صعود قله کهار (۴۰۵۰ متر) شدیم.
- در توقف کوتاه بر قله کهار – آقای مهرآور به معرفی خطالراس منتهی به قله ناز، همچنین سایر قلل قابل مشاهده پرداختند.
- پس از استراحت و گرفتن عکسهای یادگاری – به سمت جانپناه مسیر فرود را در پیش گرفتیم.
- ۱۴:۰۰ – رسیدن به جانپناه و توقف کوتاه برای صرف ناهار.
- ادامه مسیر – حرکت به سمت روستای کلوان.
- ۱۶:۰۰ – رسیدن گروه به روستای کلوان و حرکت به سمت کرج با خشنودی از صعود خوبی که داشتیم.
جمعبندی
صعود مشترک باشگاه کوهنوردی شقایق کرج و تیم کوهنوردی بانک ملت به قله کهار با موفقیت کامل انجام شد. همکاری و همیاری اعضای دو گروه، بهویژه در بخشهای برفی مسیر و برفکوبی، یکی از نکات برجسته این برنامه بود.
با وجود باد شدید روی یال و قله و نیز برفچالهای متعدد در مسیر، همه اعضا با روحیهای عالی مسیر را طی کردند و موفق به صعود شدند. تنها یک نفر از همنوردان به دلیل گرفتگی عضلات در جانپناه ماند که نشان از تصمیمگیری صحیح و رعایت ایمنی توسط فرد و سرپرست گروه داشت.
معرفی خطالراس و قلل مجاور توسط آقای مهرآور بر روی قله، تجربهای ارزشمند برای همه اعضا بود. این صعود یکی از برنامههای بهیادماندنی و پربار فصل بهار برای هر دو گروه بود.
تاریخ تنظیم گزارش: ۲۴ اردیبهشت ۱۴۰۲
نویسنده: کاوه رضائی شیراز